قطب الدين محمود بن ضياء الدين مسعود الشيرازي
439
درة التاج ( فارسى )
باشد - كى دلالت بر نفس مطلوب نكند ، بل دلالت كند بر آنج اعم باشذ ازو يا اخصّ ، يا مساوى . - جون يكى را ازينها وضع كنند و گمان برند كى آن مطلوب است ، و اين منافى صدق مطلوب « 1 » نيست ، و اگر جه منتج آن نباشذ ، و جون نقيض نتيجهء محال را در خلف جون : ليس كلّ ج ا ضم « 2 » كنند با مقدمهء صادقه ، جون : كلّ ب ا منتج مطلوب ما شود - باستقامت ، جون : ليس كلّ ج ب ، تعليم سيم در قياس مقسم و آن از قياسات مركبهء مفصوله است . و او آنست « 3 » - كى صغرى او منفصله باشذ متشارك الاجزا - در موضوع - كى اضافت كرده باشند به آن حملياتى - بعدد اجزاء انفصال ، جنانك : دائما امّا كلّ ا ب ، ا و كلّ ا ج و كل ب د - و كلّ ج ه نتيجه دهذ - كى دائما : امّا كلّ ا د - او كلّ ا ه ، جه صغرى با حمليهء اولى نتيجه دهذ - كى دائما امّا كل ا د ، او كلّ ا ج . و اين نتيجه با حمليهء ثانيه نتيجه دهذ - كى دائما : امّا كل ا د - او كلّ ا ه . تعليم جهارم در تكثير قياس و آن « 4 » عبارت است از مقدّماتى كى هر دو مقدّمه از آن منتج مطلوب باشند جنانك : كلّ ا ب ، و كلّ ب ج ، و كلّ ا د ، و كلّ د ج ، و كلّ ا ه ، و كلّ ه ج ، و مطلوب كلّ ا ج است . تعليم بنجم در قياس ضمير و آن قياسى باشذ « ( كى ) » كبرى او « ( را ) » حذف كرده باشند : يا بسبب وضوح آن ، جنانك گويند هذان « 5 » خطان خرجا من المركز
--> ( 1 ) - مطلوب مطلوب - اصل . ( 2 ) - و آن را ضم - اصل - نسخه . ( 3 ) - از آنست - م . و آن - ط ( 4 ) - و اين - م . ( 5 ) - هذا - م